woensdag 20 februari 2008

Interviews...

Gisteren heb ik een volledige dag aan het uittypen van mijn interviews besteed. Inderdaad, ik zou met dit vervelende taakje kunnen wachten tot ik terug in België ben (en ondertussen leuke dingen kunnen doen), maar mijn methodologisch geweten dringt aan op een snelle transcriptie, aangezien de gesprekken nu nog vers in mijn geheugen liggen.

Een interview is een bijzondere bron omdat niet alleen de interpretatie van de tekst, maar ook de tekst zelf door de interactie tussen 'zender' en 'ontvanger' wordt geconstrueerd. Het is de tekst, de auditieve opname en de schriftelijke neerslag van het interview, die de eigenlijke bron vormt en niet de respondent. Aangezien een interview steeds het resultaat is van een concrete interactie tussen interviewer en respondent en steeds in een concrete context plaatsgrijpt, kan deze bron nooit exact worden gereproduceerd. De interviewer laat zijn vragen, klemtonen en intonaties tijdens het gesprek door de woorden, gedragingen en reacties van zijn respondent leiden (en vice versa) en hij moet, volgens mij, aan deze natuurlijke flow zo weinig mogelijk weerstand bieden en zo de symmetrische dialoog bevorderen en het a-symmetrische verhoor vermijden. Hieruit volgt dat de interviewer zichzelf (en zo zijn gesprek en gesprekspartner) niet teveel mag ketenen aan een vooraf opgesteld, strikt vragenschema dat de dialoog eerder versmacht dan aanmoedigt. De respondent moet binnen het gesprek voldoende ruimte krijgen om op een niet-lineaire en anti-autoritaire wijze de vragen van de interviewer te beantwoorden, zodat vormen van symbolisch geweld worden vermeden. Bekentenissen onder druk zijn immers zelden waardevol. Met andere woorden, ik bereid mijn interviews weinig ofte niet voor ;-)

Deze gedachten dwaalden door mijn hoofd terwijl ik deze namiddag met Bahey El Din Hassan in gesprek was, de directeur van het Cairo Institute for Human Right Research. In tegenstelling tot mijn andere respondenten was Bahey namelijk geen spraakwaterval die af en toe ingedamd moest worden; ik diende hem regelmatig met behulp van nieuwe vragen en opmerkingen aan te porren om zijn verhaal te doen. Het is altijd leuk om pseudo-onschuldige vragen te stellen, waarvan je weet dat zij je respondent uit zijn/haar tent lokken, zodat je je eigenlijke diepgaande vraag op basis van het geanticipeerde antwoord kan formuleren. De vraag "is islam wel compatibel met mensenrechten?" leidt zo tot het antwoord "ja natuurlijk, aangezien 'de islam' uit teksten bestaat die op verschillende wijzen worden geïnterpreteerd" en dan tot de eigenlijke vraag "maar waarom is dan interpretatie X dominant?".


Bahey in de bibliotheek van het CIHRS

Morgen heb ik geen interviews gepland, zodat ik eindelijk eens het Egyptisch museum, de Citadel en/of de piramides kan bezoeken. 's Avonds is er bovendien een feestje gepland van mijn toekomstige huisbewoners. Mijn toekomstige huisbewoners? Inderdaad, vanaf zaterdag verlaat ik mijn huidig prijzig verblijf om voor twee weken in een ruim appartement te wonen, samen met een Amerikaan en een Engelsman. Eergisteren ben ik een kijkje gaan nemen naar mijn nieuwe woonst en het is dik in orde, op het luxueuze af (twee badkamers, ingerichte keuken, tv met dvd, salon, ruime slaapkamers, twee terrassen met een prachtig zicht op Caïro...), terwijl ik er slechts de helft betaal van wat ik nu moet ophoesten. Dubbele luxe voor de helft van de prijs...

Overmorgen wacht mij een drukke dag, aangezien ik dan met de bus naar Mahalla vertrek, een stad zo'n 120km buiten Caïro, waar ik met enkele leiders van de stakingen van 2007 zal spreken. Ik overnacht er bij Ahmad Belal en keer dan met hem 's morgens naar Caïro terug, aangezien ik zaterdag om 11u in Mohandiseen een afspraak heb met dr. Amal van de New Woman Foundation...

Geen opmerkingen: